Дауыс зорайтқышты қалай таңдаймыз: кеңсеге, дүкенге, мәжіліс залына

Төбеге ме, қабырғаға ма, әлде ілмелі ме? Колонканы бөлмеге, желіге және күшейткішке қарай қалай таңдау керегін, жиі кездесетін қателерді және бізде қазір не бар екенін қарапайым тілмен түсіндіреміз.
Мәжіліс бөлмесіне, кеңсеге, дүкенге немесе кафеге дыбыс жүргізгіңіз келсе, ерте ме, кеш пе, дауыс зорайтқыш таңдауға тура келеді. Сырттай бәрі ұқсас: дөңгелек тор, ішінде динамик. Бірақ бір колонка шағын бөлмеде жақсы ойнайды да, биік төбелі залда дыбысы жоғалып кетеді. Екіншісі музыканы әдемі береді, бірақ хабарландыру жүйесіне қосылмайды. Бұл гайд жүйені өзі жинап жатқандарға, кеңсенің техникасына жауап беретін адамға, жаңа нүкте ашып жатқан дүкен иесіне арналған. Мақсат біреу: бір рет дұрыс таңдап, кейін төбені қайта ашып, бәрін қайта орнатпау.
Таңдағанда неге қарау керек
Алдымен міндетті анықтаңыз
Колонка не үшін керек екенін бір сөйлеммен айтып көріңіз. «Кеңседе жиналыс өткіземіз, онлайн қатысушыларды анық естуіміз керек». «Дүкенде күні бойы жайлап музыка ойнап тұрсын, кейде хабарландыру жасаймыз». «Үлкен холлда адамдарға бағыт айтып тұру керек». Әр жағдайдың өз шешімі бар. Сөз үшін анықтық маңызды, музыка үшін дыбыстың толықтығы, ал хабарландыру үшін дыбыстың алысқа және біркелкі жетуі керек. Бір жүйе бірнеше міндетті қатар атқара алады, бірақ қайсысы басты екенін білсеңіз, таңдау әлдеқайда жеңілдейді.
Қайда және қалай орнатасыз
Келесі сұрақ: колонка қайда тұрады. Бәрі осыдан басталады.
- Қабырғалық: ең қарапайым нұсқа. Бұрғы, бірнеше бұранда, болды. Дәлізге, шағын залға, кеңсе бөлмесіне, дүкендегі сөренің үстіне ыңғайлы.
- Кіріктірілетін: колонка төбедегі не қабырғадағы тесікке кіреді, сыртта тек тор қалады. Көзге түспейді, интерьерді бұзбайды. Бірақ аспалы төбе не гипсокартон керек, ал орнатуды жөндеу кезінде жоспарлаған дұрыс.
- Ілмелі: колонка төбеден трос не кабельмен төмен түседі. Аспалы төбе жоқ, бетон төбе ашық тұрған, биік залдарда, лофт стиліндегі кафелерде, сауда залдарында жиі қолданылады.
| Түрі | Қайда ыңғайлы | Нені ескеру керек |
|---|---|---|
| Қабырғалық | Шағын зал, кеңсе, дәліз, дүкен | Қабырғадағы орын, кабель трассасы |
| Кіріктірілетін | Мәжіліс бөлмесі, кеңсе, мейрамхана | Аспалы төбе не гипсокартон, артындағы бос орын |
| Ілмелі | Биік төбелі зал, сауда залы, лофт | Бекітпе, тростың ұзындығы, төбенің беріктігі |
Таңдауды интерьерден емес, бөлменің құрылысынан бастаңыз. Аспалы төбе болмаса, кіріктірілетін колонка қаншалық әдемі көрінсе де, оны қоятын жер жоқ.
Пассив пе, актив пе
Пассив колонканың ішінде күшейткіш жоқ, оған бөлек күшейткіш не микшер-күшейткіш керек. Жүйе үлкен болса, мысалы көп колонка бірнеше аймаққа бөлінсе, осы жол ыңғайлы: бір күшейткіш бәрін басқарады, дыбыс деңгейін бір жерден реттейсіз.
Актив колонканың ішінде күшейткіш бар, сондықтан оны тікелей дыбыс көзіне қосуға болады: ноутбукке, пультке, медиаплеерге. Бір-екі колонка ғана керек шағын бөлмеге бұл оңай шешім, қосымша құрылғы мен оны қоятын орынды іздеудің қажеті жоқ. Есте сақтайтын бір нәрсе: актив колонкаға қорек керек, сондықтан розетка қай жерде болатынын алдын ала ойлаңыз.
100 вольттық желі ме, төмен омды ма
Коммерциялық дыбыс жүйелерінде қосылудың екі түрі бар. Біріншісі трансляциялық желі, оны көбіне 70 не 100 вольттық желі деп атайды. Мұндай колонканың ішінде трансформатор болады, сондықтан бір күшейткішке бір кабельмен көп колонканы қатар қосуға, ұзын трасса тартуға болады. Хабарландыру, фондық музыка, үлкен ғимараттағы бірнеше аймақ, осының бәрі осы схемамен жасалады.
Екіншісі төмен омды қосылу: 4, 8 не 16 Ом. Мұнда трасса қысқа, колонка саны аз, бірақ дыбыс сапасына талап жоғары. Мәжіліс бөлмесіне не презентация залына жиі осы нұсқаны таңдайды.
Кейбір модельдер екі режимді де қолдайды. Бұл ыңғайлы: бүгін бір күшейткішке қосасыз, ертең жүйені өзгертсеңіз, колонканы ауыстырудың керегі жоқ. Ең бастысы, колонка мен күшейткіштің режимі бір-біріне сәйкес келуі керек. 100 вольттық колонканы төмен омды шығысқа немесе керісінше қоссаңыз, не дыбыс әлсіз болады, не күшейткіш зардап шегеді.
Қуат және трансформатордың тармақтары
Қуатты ватпен жазады, бірақ «көп болса, жақсы» деген ереже мұнда жұмыс істемейді. Трансляциялық колонкаларда көбіне бірнеше тармақ болады: колонканы толық қуатқа немесе одан төменірек деңгейге қосуға болады. Бұл аймақтағы дыбысты теңестіру үшін керек: кіреберістегі колонканы қаттырақ, демалыс бұрышындағысын жайырақ қоясыз.
Күшейткішті таңдағанда барлық колонканың қуатын қосып санап, үстіне біраз қор қалдырыңыз. Күшейткіш шегіне дейін жұмыс істемесе, ұзақ қызмет етеді, дыбысы да таза болады. Шағын кеңсе бөлмесіне бірнеше ватт та жетеді, ал шулы сауда залында, биік төбелі холлда қуат пен колонка саны әлдеқайда маңыздырақ.
Динамиктің өлшемі және жолақтар саны
Динамиктің диаметрін дюйммен жазады. Үлкен динамик төменгі жиіліктерді жақсырақ береді, музыка толығырақ естіледі. Кіші динамик сөзге, хабарландыруға, жайлап ойнайтын фондық музыкаға жеткілікті.
Тағы бір параметр, жолақтар саны. Кең жолақты колонкада бір динамик бүкіл диапазонды ойнайды: конструкциясы қарапайым, сөз бен фондық музыкаға жетеді. Екі жолақты колонкада екі динамик бар: үлкені, яғни вуфер, төменгі және орта жиіліктерді береді, кішісі, яғни твитер, жоғарғы жиіліктерге жауап береді. Мұндай колонкада дауыс анығырақ, музыка тірірек естіледі. Коаксиалды конструкцияда твитер вуфердің дәл ортасында тұрады, сондықтан дыбыс бір нүктеден шыққандай біркелкі таралады.
Бөлме, төбе биіктігі және дыбыстың таралуы
Қанша колонка керек және оларды қайда қою керек екені бөлменің ауданы мен төбенің биіктігіне байланысты. Төбе аласа болса, әр колонка аз ғана жерді қамтиды, сондықтан оларды жиірек орналастыру керек. Төбе тым биік болса, кіріктірілген колонка дыбысты тым жоғарыдан береді, ал ілмелі колонканы тыңдаушыға жақынырақ түсіруге болады.
Қатты беттер, яғни шыны, бетон, плитка, дыбысты шағылыстырады, жаңғырық пайда болады. Мұндай залда бір қатты колонкадан гөрі бірнеше жайырақ колонка жақсы: дыбыс біркелкі, сөз анық. Мәжіліс бөлмесінде бұл ерекше маңызды, өйткені адамдар бір-бірін де, онлайн қатысушыларды да анық естуі керек.
Кабель және орнату
Колонканы таңдамас бұрын кабель қай жерден өтетінін ойлаңыз. Трансляциялық желіде бір кабель бірнеше колонканы тізбектеп жалғайды, ал төмен омды жүйеде әр колонкаға күшейткіштен жеке сым тартылуы мүмкін. Жөндеу біткен соң сымды жасыру қиын, сондықтан трассаны алдын ала жоспарлап, қор ретінде бір-екі қосымша нүкте қалдырған дұрыс.
Сыртқы түрі, түсі және бекітпесі
Колонка күнде көз алдында тұрады, сондықтан түсі де маңызды. Ақ колонка ақ төбеде байқалмайды, қара колонка қараңғы интерьерде не қара төбеде жоғалып кетеді. Жиынтыққа не кіретінін де тексеріңіз: кронштейн, бекітпе, рамка бөлек болуы мүмкін.
Жиі кездесетін қателер
- Пассив колонканы күшейткішсіз алу. Пассив колонка өздігінен ойнамайды. Күшейткішті колонкамен бірге ойлаңыз.
- Желінің түрін шатастыру. 100 вольттық колонканы төмен омды күшейткішке қосу немесе керісінше, ең жиі кездесетін қате.
- Бір қатты колонкамен бүкіл залды жабу. Жақын тұрғандарға тым қатты, алыстағыларға естілмейді. Бірнеше колонка біркелкі дыбыс береді.
- Төбенің құрылысын ескермеу. Кіріктірілетін колонкаға аспалы төбенің артында бос орын керек. Бетон төбеге ілмелі не қабырғалық нұсқа ыңғайлы.
- Тек қуатқа қарау. Ватт көп болғанымен, дыбыс жақсы деген сөз емес. Сөздің анық естілуі динамиктің түріне, колонкалардың санына және орналасуына байланысты.
- Сөз бен музыканы бірдей санау. Хабарландыруға кең жолақты колонка жетеді, ал музыка мен бейнеконференцияға екі жолақты не коаксиалды колонка қолайлырақ.
- Кабельді соңына қалдыру. Жөндеуден кейін сым тарту әрі қиын, әрі көрініс бұзылады.
Бізде қазір не бар
Ең қарапайым жағдайдан бастайық, қабырғаға ілетін колонкалар. ITC T-305AP қабырғаға орнатылады, хабарландыру мен фондық дыбыс жүйелеріне арналған. Сөйлеу хабарламаларын да, фондық музыканы да береді, атауында қуаты 2,5–20 Вт деп көрсетілген, дизайны заманауи, өлшемі шағын. ITC T-776A актив колонка, күшейткіші ішінде. Екі жолақты: 6 дюймдік вуфер және 1,5 дюймдік твитер, қуаты 25 Вт, түсі қара. Бөлек күшейткіш қойғыңыз келмесе, осындай нұсқа ыңғайлы.


Интерьерде көзге түспейтін нұсқа керек болса, Biamp колонкаларына қараңыз. Biamp Apart CMRQ108 қабырғаға не төбеге кіріктіріледі, екі жолақты: кевлар диффузоры мен резеңке подвесі бар 6,5 дюймдік вуфер және бұрылатын жібек күмбезді 1 дюймдік твитер. Дыбысы детальды, сөз анық естіледі. Biamp CM60DTD ақ түсті төбелік колонка, ол да екі жолақты, 6,5 және 1 дюймдік динамиктері бар, 100 вольттық желіде 60 Вт-қа дейін. 70/100 вольттық желіні де, 16 Ом-дық қосылуды да қолдайды, сондықтан трансляциялық жүйеге де, төмен омды күшейткішке де жарайды.


Аспалы төбе жоқ, ауданы үлкен залдарға ілмелі колонкалар бар. CVGaudio SPC5TW 5 дюймдік кең жолақты ілмелі колонка: хабарландыру жүйелеріне, фондық музыка мен сөйлеу хабарламаларына арналған, ауданы үлкен сауда және қоғамдық орындарға ұсынылады. Biamp Desono DP6-W қуаты 60 Вт ілмелі коаксиалды колонка, екі жолақты 6,5 дюймдік конструкция. Төменгі және жоғарғы жиілік динамиктерінің магниттері бөлек, бұл бұрмалануды азайтады. Ашық архитектуралық кеңістіктерге және төбесі биік бөлмелерге арналған.


Көбірек нұсқа — Громкоговорители бөлімінде.
Сұрақ-жауап
Мәжіліс бөлмесіне қандай колонка керек?
Бөлме шағын болса, бір-екі актив колонка не бірнеше екі жолақты төбелік колонка жетеді. Мұнда ең бастысы сөздің анық естілуі, сондықтан екі жолақты модельдерге қараңыз. Колонкаларды үстелдің айналасына біркелкі орналастырған дұрыс, сонда ешкім бір-бірін қайта сұрамайды.
Бір күшейткішке қанша колонка қосуға болады?
Трансляциялық желіде колонкалардың қуатын қосып, күшейткіштің қуатымен салыстырасыз: колонкалардың қосындысы күшейткіштен аз болуы керек, біраз қор қалғаны жақсы. Төмен омды жүйеде басқа шектеу бар, мұнда жалпы кедергі маңызды, күшейткіштің нұсқаулығында көрсетілген шектен төмен түсуге болмайды.
Актив колонканы микшерсіз қосуға бола ма?
Иә, ішінде күшейткіш болғандықтан, оны тікелей дыбыс көзіне қосуға болады. Бірақ қандай кіріс бар екенін және қалай қосылатынын нақты модельдің сипаттамасынан тексеріп алыңыз.
Кіріктірілген мен ілмелі колонканың айырмасы неде?
Кіріктірілген колонка төбенің не қабырғаның ішіне кіреді, сыртта тек тор көрінеді, оған аспалы төбе не гипсокартон қабырға керек. Ілмелі колонка төбеден трос не кабельмен түседі, оны бетон төбеге де, өте биік залға да қоюға болады, әрі тыңдаушыға жақынырақ түсіруге болады.
Кең жолақты колонка музыкаға жарай ма?
Фондық музыкаға жарайды, сондықтан дүкендерде, кафелерде, дәліздерде жиі қолданылады. Ал музыка басты рөлде болса немесе сөз өте анық естілуі керек болса, екі жолақты не коаксиалды колонкаға қараған жөн.
Колонканы далаға қоюға бола ма?
Тек өндіруші сыртта қолдануға рұқсат етсе ғана. Бұл гайдтағы модельдердің сипаттамасында мұндай мәлімет жоқ, сондықтан далаға қоюды жоспарласаңыз, алдымен нақтылап алыңыз.


