Кабельдік желіге аксессуар қалай таңдалады: қалпақша, ұстағыш және жабысқақ бау
Желілік кабельдің көбі коннектордың түбінен иіліп бұзылады, үстел астындағы сымдар шатасып жатады. Бұл гайдта қалпақшаны кабель санатына қарап қалай таңдауды, түспен қалай белгілеуді, сымдарды қалай жинауды және жиі кездесетін қателерді айтамыз.
Желілік кабельді өзіңіз қысып жүрсеңіз, кеңседе бірнеше компьютерді бір желіге қоссаңыз немесе үйде роутердің артындағы сымдар шатасып кетсе, бұл гайд сізге арналған. Кабельдік желінің аксессуарлары ұсақ-түйек сияқты көрінеді: қалпақша, ұстағыш, бау. Бірақ кабельдің қанша уақыт жүретіні, коннектордың сынбауы және жұмыс орнының ретті болуы дәл осы ұсақ заттарға байланысты.
Желідегі ақаулықтың көбі кабельдің ортасынан емес, коннектордың жанындағы иілген жерден басталады. Кабельді күнде тартамыз, бүгеміз, үстелдің шетіне қысып тастаймыз. Уақыт өте келе ішіндегі сымдар әлсіреп, байланыс үзіле бастайды. Сондықтан ол жерге қорғаныс керек. Төменде неге қарау керегін, қандай қателер жиі болатынын және қазір бізде не бар екенін ретімен айтамыз.
Таңдағанда неге қарау керек
Кабельдің санаты: cat. 5e ме, cat. 6 па
Қалпақша таңдамас бұрын алдымен кабельге қараңыз. Санаты әдетте кабельдің қабығында жазылып тұрады: cat. 5e немесе cat. 6. Мұның маңызы мынада: cat. 6 кабелі көбінесе cat. 5e-ден жуандау болады, ал қалпақша кабельге тығыз отыруы керек. Тым тар болса, кигізу қиын, тым кең болса, бос салбырап тұрады да, ешқандай қорғамайды.
Сондықтан қалпақшаның сипаттамасында қай санатқа арналғаны жазылса, соған сүйенген дұрыс. Сипаттамада санат көрсетілмесе, кабельге кигізіп көріңіз: қалпақша кабель бойымен күш салып жылжуы керек, бірақ өзінен-өзі сырғып түспеуі керек.
Қалпақшаның негізгі жұмысы — иілуден қорғау
Бут, яғни қалпақша RJ45 коннекторы мен кабельдің түйіскен жеріне кигізіледі. Жұмысы қарапайым: кабель коннектордың дәл түбінен күрт бүгілмеуі керек. Кабельдің ең осал жері осы. Қалпақша иілуді біркелкі таратып, кабельді коннектордан сәл әріректе бүгілуге мәжбүрлейді.
Портқа жиі қосып-ажыратсаңыз, коннектордың өзі де көп күш көреді. Ажыратқанда кабельден емес, коннектордан ұстап тартуды әдетке айналдырыңыз. Қалпақша бар жерде мұны істеу оңайырақ: ұстайтын жер бар, кабель саусақтың астында мыжылмайды.
Материал
Қалпақшалар әдетте икемді пластиктен жасалады. Сипаттамада материал көрсетілсе, міндетті түрде қараңыз. Шкафта, қабырғаның ішінде немесе жабдық көп тұрған жерде кабельдер тығыз жатады, ондай жерде отқа төзімді материалдан жасалған қалпақша артық болмайды. Материал тым қатты болса, кабельге кигізу қиын, тым жұмсақ болса, тез жыртылады. Ортасын тапқан жөн.
Түс: тек әдемілік үшін емес
Түрлі түсті қалпақшалар желіні ретке келтіруге көп көмектеседі. Мысалы, қызыл — интернет келетін негізгі кабель, сары — принтер мен кеңсе техникасы, көк — компьютерлер. Свитчке он шақты кабель қосылып тұрғанда, қайсысы қайда баратынын түсінен бірден танисыз. Ақаулық шыққанда немесе бір кабельді ажырату керек болғанда, бұл көп уақыт үнемдейді.
Түсті бір рет таңдап, соны үнемі ұстаныңыз. Әр жолы басқаша белгілесеңіз, түстен еш пайда жоқ. Схеманы қағазға жазып, шкафтың есігіне жапсырып қойсаңыз, жаңа қызметкер де, шебер де шатаспайды.
Кабель ұстағыш па, бау ма
Желі тек коннекторлардан тұрмайды. Үстелдің астында, монитордың артында, роутердің жанында сымдар шатасып жатса, оларды жинайтын бірдеңе керек. Мұнда екі жол бар.
Біріншісі — үстелге орнатылатын кабель ұстағыш. Оның бірнеше ұяшығы болады, әрқайсысына бір кабель салынады. Ыңғайлы жері — кабельдер үстелден сырғып түспейді, әрқайсысы өз орнында тұрады. Ұстағыш таңдағанда ұяшық саны мен қандай жуандықтағы кабельге арналғанына қараңыз: ұяшық кабельден тар болса, кабель сыймайды, тым кең болса, шығып кетеді.
Екіншісі — жабысқақ бау, оны көбіміз липучка деп атаймыз. Бірнеше кабельді бір шоққа жинау үшін қолданылады. Пластик хомуттан айырмашылығы — ашып, қайта байлай бересіз. Жаңа құрылғы қоссаңыз немесе кабель ауыстырсаңыз, бәрін кесіп тастаудың керегі жоқ.
Ұзындығы, ені және қайта қолдану
Бау таңдағанда ұзындығы мен еніне қараңыз. Ұзын бау ыңғайлы: керегінше кесіп алып, бірнеше жерге жеткізесіз. Ені тым жіңішке болса, ауыр шоқты ұстамайды, тым жалпақ болса, тар жерде кедергі келтіреді. Үй мен кеңседегі әдеттегі жұмысқа орташа ені жетеді.
Қайта қолдану да маңызды. Пластик хомут бір-ақ рет қолданылады, шешу үшін кесесіз. Жабысқақ бауды талай рет ашып-жабуға болады. Желі жиі өзгеретін жерде, мысалы кеңседе, ойын бөлмесінде немесе жиһазы ауысып жатқан пәтерде, бұл айырмашылық бірден сезіледі.
Қай жерде қолданасыз
Үйде көбіне роутердің жанындағы бірнеше кабель мен теледидардың артындағы сымдар ғана болады. Мұнда екі-үш қалпақша мен бірнеше бау жеткілікті. Кеңседе кабель көп, адамдар жиі ауысады, сондықтан түспен белгілеу мен ретті жинау әлдеқайда пайдалы. Шкафта немесе патч-панель жанында кабельдер тығыз тұрады, ол жерде қалпақшаның материалы мен кабельдің санатына сай келуі ерекше маңызды.
Қай жағдайда да алдымен қанша кабель бар екенін санап алыңыз. Әр кабельдің екі ұшы бар, демек қалпақша да екі есе көп керек болады. Шоқтарды қалай жинайтыныңызды да алдын ала ойлаңыз: үстел астында бір шоқ, монитор жанында бір шоқ, роутер жанында бір шоқ.
| Аксессуар | Не үшін керек | Қайда ыңғайлы | Неге қарау керек |
|---|---|---|---|
| Қалпақша (бут) | Коннектор жанындағы иілуден қорғау | Свитч, роутер, патч-панель жанында | Кабель санаты, материал, түс |
| Кабель ұстағыш | Кабельдерді үстелде бір орында ұстау | Жұмыс үстелі, монитор жаны | Ұяшық саны, кабельдің жуандығы |
| Жабысқақ бау | Кабельдерді шоққа жинау | Үстел асты, шкаф, теледидар арты | Ұзындығы, ені, қайта қолдану |
Жиі кездесетін қателер
- Қалпақшаны кеш есіне алу. Қалпақша коннекторды қыспас бұрын кабельге кигізіледі. Ұмытып кетсеңіз, коннекторды кесіп, қайта қысуға тура келеді. Реті мынадай: алдымен қалпақша, сосын сымдарды тарату, соңында коннектор.
- Санатқа қарамау. cat. 5e кабеліне арналған қалпақша жуандау cat. 6 кабеліне кірмеуі мүмкін, ал кері жағдайда бос тұрады. Кабельдің қабығындағы жазуды тексеріп барып таңдаңыз.
- Хомутты қатты тарту. Пластик хомутты барынша қатты тартсаңыз, кабельдің қабығы қысылып, ішіндегі сымдар орнынан жылжуы мүмкін. Желілік кабель қысуды ұнатпайды. Шоқты сырғып кетпейтіндей, бірақ мыжылмайтындай байлаңыз.
- Бәрін бір түске бояу. Барлық кабельге бірдей түсті қалпақша кигізсеңіз, түспен белгілеудің мәні жоғалады. Кем дегенде негізгі кабельді басқаларынан бөліп көрсетіңіз.
- Қалпақшаға тым көп сену. Қалпақша бар екен деп кабельді коннектордың түбінен күрт бүгіп, шкафтың есігімен қысып тастауға болмайды. Қалпақша көмектеседі, бірақ кабельді дұрыс жүргізуді алмастырмайды.
- Қорсыз бастау. Қысқанда қателесу жиі болады, әсіресе алғашқы кабельдерде. Сондықтан қалпақшаның аздап артық болғаны жақсы, жұмыс ортасында тоқтап қалмайсыз.
Тағы бір кеңес: сымдарды жинағанда кабельдерді қуат сымдарымен бірге тым тығыз бір шоққа байламаңыз, әр топты бөлек жинаған ыңғайлы. Кейін бір кабельді ауыстыру керек болса, бүкіл шоқты шешпей-ақ табасыз.
Қазір бізде не бар
Коннектордың жанын қорғау үшін SHIP қалпақшалары бар. S902-Red және S902-Yellow бут-қалпақшалары кабельді RJ45 коннекторы бекітілген жерде иілуден қорғайды. Өндіруші оларды үш түрлі түсте шығарады, сондықтан кабельдерді түспен белгілеуге ыңғайлы.
Кабель санатына қарап таңдағыңыз келсе, екі нұсқа бар. Ship S902 Red оқшаулағыш қалпақшасы cat. 5e кабеліне арналған. Ship S903 Blue cat. 6 кабеліне арналған және отқа төзімді полипропиленнен жасалған, сондықтан кабель тығыз жататын жерлерге қолайлы.
Үстел мен сымдарды ретке келтіруге Vention KBRB0 ұстағышы мен ORICO CBT-5S бау жинағы бар. Vention KBRB0 — қара түсті силикон ұстағыш, бес порты бар, диаметрі 6 мм кабельге арналған: мысалы, бес желілік кабельді қатар ұстап тұрады. ORICO CBT-5S жинағында бес жабысқақ бау бар, әрқайсысының ұзындығы 1 м, ені 1,5 см, түстері әртүрлі: қара, жасыл, сары, көк, қызыл. Hook-and-loop бекіткіші бар, бауды керек ұзындыққа кесіп, қайта-қайта қолдана бересіз. Компьютердің, перифериялық құрылғылардың және тұрмыстық техниканың сымдарын жинауға жарайды.
Көбірек нұсқа — Аксессуары для кабельных сетей бөлімінде.
Сұрақ-жауап
Коннекторды қысып болған соң қалпақша кигізуге бола ма?
Әдетте жоқ. Қалпақшаның тесігі кабельге арналған, коннектор одан өтпейді. Сондықтан қалпақшаны алдымен кабельге кигізіп, сосын коннекторды қысасыз. Ұмытып кетсеңіз, коннекторды кесіп, қайта қысудан басқа жол жоқ.
cat. 5e қалпақшасы cat. 6 кабеліне келе ме?
Кабельдің жуандығына байланысты, бірақ тәуекел етпеген дұрыс. Санатқа сай қалпақша алсаңыз, тығыз отырады және дұрыс қорғайды. Мысалы, бізде Ship S902 Red cat. 5e кабеліне, Ship S903 Blue cat. 6 кабеліне арналған.
Қалпақшаның түсі желінің жұмысына әсер ете ме?
Жоқ. Түс тек белгілеу үшін керек: қай кабель қайда баратынын бірден көресіз. Желінің жұмысына кабель мен коннектордың сапасы және дұрыс қысылуы әсер етеді.
Жабысқақ бау жақсы ма, әлде пластик хомут па?
Үй мен кеңсеге көбіне жабысқақ бау ыңғайлы: ашып, қайта байлай бересіз, кабельді қатты қыспайды. Пластик хомут бір орында ұзақ тұратын, ешкім тиіспейтін монтажға жарайды, бірақ оны қатты тартпаңыз, әйтпесе кабельдің қабығы қысылады.
Кабель ұстағышқа желілік кабельден басқа сым сыя ма?
Ұяшықтың өлшеміне байланысты. Vention KBRB0 сипаттамасында диаметрі 6 мм кабель көрсетілген, сондықтан басқа сымды салмас бұрын оның жуандығын осы өлшеммен салыстырып көріңіз.
Үйдегі желіге қалпақша керек пе?
Керек, әсіресе кабель жиі қозғалатын жерде: роутерді орнынан жылжытасыз, ноутбукті күнде қосып-ажыратасыз. Қалпақша коннектордың түбіндегі иілуден қорғайды, кабель ұзағырақ жүреді.
