Қол және электр құралын қалай таңдау керек: үйге, жөндеуге және бау-бақшаға
Жинақ ала ма, бөлек құрал ма, сымды ма, аккумуляторлы ма? Вольт пен ампер-сағат нені білдіретінін, біттің түрлерін, платформа мен зарядтағышты қалай таңдауды және жиі кездесетін қателерді қарапайым тілмен түсіндіреміз.
Біреуге үйде сөре құрастыру керек, біреудің гаражы бар, енді біреу пәтерін өзі жөндеп жатыр. Қалай болғанда да, бір күні қолға дұрыс құрал керек болады. Сол кезде көбіміз не дүкендегі ең үлкен жинақты аламыз, не ең қарапайымын алып, кейін өкінеміз. Бұл гайд осындай жағдайға тап болмау үшін жазылды. Қол құралы мен электр құралын таңдағанда неге қарау керек, ақша мен уақыт қай жерде бекер кетеді, аккумуляторлы құралдың вольты мен ампер-сағаты нені білдіреді, осының бәрін ретімен айтамыз.
Мәтін кәсіби шеберлерге емес, үй шаруасымен, ұсақ жөндеумен, бау-бақшамен айналысатындарға және техниканы өзі ашып-жабатындарға арналған. Терминдерді күнделікті тілмен түсіндіруге тырыстық.
Таңдағанда неге қарау керек
Алдымен жұмысты анықтап алыңыз
Құрал өзі мақсат емес. Дүкенге бармас бұрын қағазға жазып қойыңыз: жиһаз құрастырасыз ба, розетка ауыстырасыз ба, кран жөндейсіз бе, әлде телефон мен ноутбук ашасыз ба. Әр жұмыстың өз құралы бар. Розетка мен ажыратқышқа сабы оқшауланған бұрауыш пен бүйір кескіш керек, сантехникаға кілттер мен тістеуік, ал смартфонға кішкентай біттер мен жіңішке бұрауыш керек. Тізім жасап алсаңыз, жартысы керек емес заттарға толы үлкен жинақ алып қою қаупі азаяды.
Тағы бір сұрақ: қаншалықты жиі қолданасыз. Жылына екі-үш рет керек болатын құралға ерекше талап қоюдың қажеті жоқ. Ал күнде дерлік қолға алатын болсаңыз, сапасы мен ыңғайына көбірек көңіл бөлген жөн.
Қол құралы: металы мен сабы
Кілттің, бұрауыштың, біттің сапасы ең алдымен металына байланысты. Жақсы құралдың металы әрі қатты, әрі серпімді болады: бұранданың басын жалап кетпейді, күш салғанда майыспайды. Таңбалауға қараңыз: Cr-V (хром-ванадий) немесе S2 деген жазулар жиі кездеседі, бұлар құрал болатында көп қолданылатын маркалар. Таңбалау мүлде жоқ болса, сапасы туралы ештеңе айту қиын.
Сабына да назар аударыңыз. Резеңкеленген немесе екі түрлі материалдан жасалған сап қолдан тайып кетпейді, ұзақ бұрағанда ыңғайлы. Электрмен жұмыс істеуге арналған құралдың сабы оқшауланған болуы керек, оны әдетте корпустағы арнайы таңбадан көресіз.
Біттер мен ұштықтардың түрі
Бұранданың басы әр түрлі болады: айқыш (PH), айқыштың басқа түрі (PZ), жалпақ, жұлдызша (Torx), алтыбұрыш (Hex). Сырттай PH пен PZ ұқсас, бірақ бір-біріне дұрыс келмейді: қате бітпен бұрасаңыз, бұранданың басын тез бүлдіресіз. Сондықтан жинақ таңдағанда ішінде қандай бас түрлері, қандай өлшемдері барын қарап шығыңыз.
Техника жөндейтіндерге бөлек әңгіме. Смартфон, планшет, ойын приставкасы, ноутбук ішінде өте ұсақ бұрандалар болады, кейде өндірушінің өзіне ғана тән пішіні де кездеседі. Оған кәдімгі бұрауыш жарамайды, кішкентай біттер мен шағын тұтқа керек. Мұндай жинақтарда пішін түрі көп болады, бір қорапта әр түрлі техникаға арналған ұштықтар жиналады.
Сымды ма, аккумуляторлы ма
Электр құралында ең бірінші шешетін сұрақ: розеткадан жұмыс істей ме, әлде аккумулятормен. Сымды құрал жұмыс кезінде заряд таусылғанын күтпейді, ұзақ әрі ауыр жұмысқа ыңғайлы. Аккумуляторлы құралды кез келген жерге алып барасыз: саяжайға, баспалдақтың үстіне, розеткасы жоқ бөлмеге. Төменде қысқаша салыстыру.
| Нені салыстырамыз | Сымды | Аккумуляторлы |
|---|---|---|
| Қозғалыс еркіндігі | Сымның ұзындығымен шектеулі | Еркін, розетка керек емес |
| Жұмыс уақыты | Шектеусіз | Аккумулятор сыйымдылығына байланысты |
| Салмағы | Аккумулятор жоқ, жеңілірек болуы мүмкін | Аккумулятор салмақ қосады |
| Қосымша шығын | Жоқ | Аккумулятор мен зарядтағыш |
| Кімге ыңғайлы | Шеберхана, ұзақ жұмыс | Үй, бау-бақша, орын ауыстырып жұмыс істеу |
Электр құралының өзінде неге қарау керек
Бұрағыш па, бұрғы ма, ара ма, қандай құрал болса да, бірнеше нәрсеге назар аударыңыз. Айналу жылдамдығы реттеле ме: бұранданы ақырын бұрау мен тесік тесу әр түрлі жылдамдықты керек етеді. Кері айналым бар ма: онсыз бұранданы бұрап шығара алмайсыз. Аккумулятордағы заряд көрсеткіші уақытында зарядтауға көмектеседі. Щеткасыз қозғалтқышы бар құралдар әдетте үнемдірек жұмыс істейді, аз қызады, бірақ мұндай модельдер қымбатырақ болады.
Мүмкін болса, құралды қолға алып көріңіз. Салмағы, сабының қолға қалай жататыны, түймелердің орны, мұны сипаттамадан біле алмайсыз. Басыңыздан жоғары, мысалы төбеге бірдеңе бекіткенде әр грамм сезіледі.
Вольт пен ампер-сағат нені білдіреді
Аккумуляторлы құралдың сипаттамасында екі сан тұрады: вольт (V) және ампер-сағат (Ah). Вольт, яғни кернеу, жалпы алғанда құралдың қаншалықты күшті екенін көрсетеді. Шағын бұрағыштарда кернеу төмендеу, ал шөп шапқыш сияқты бау-бақша техникасында жоғарырақ болады. Ампер-сағат аккумулятордың сыйымдылығы, яғни бір зарядпен қанша уақыт жұмыс істейтінін көрсетеді. Басқа жағдайлары бірдей болса, 4 Ah аккумулятор 2 Ah аккумуляторға қарағанда ұзағырақ жұмыс істейді, бірақ салмағы мен көлемі де үлкенірек болады.
Маңызды жайт: бір брендтің өзінде әр кернеуге өз аккумуляторы бар. 24 вольттық аккумулятор 40 вольттық құралға келмейді, керісінше де солай. Сондықтан аккумуляторды не зарядтағышты бөлек алғанда, алдымен қай кернеуге, қай линейкаға арналғанын тексеріңіз.
Платформа және зарядтағыш
Көп бренд аккумуляторлы құралды платформа ретінде шығарады: бір кернеудегі аккумулятор сол линейкадағы барлық құралға келеді. Бұл ыңғайлы әрі үнемді: бұрағыш, шөп шапқыш, үрлегіш алсаңыз, әрқайсысына бөлек аккумулятор алудың қажеті жоқ. Сондықтан бірінші құралды алғанда, кейін сол платформадан тағы не керек болуы мүмкін екенін ойлап қойыңыз.
Зарядтағышқа да мән беріңіз. Қарапайым зарядтағыш аккумуляторды баяу толтырады, жылдамы уақытты үнемдейді. Екі ұясы бар зарядтағыш екі аккумуляторды қатар зарядтайды, жұмыс көп болғанда бұл ыңғайлы: біреуі жұмыста жүргенде, қалғандары толып жатады. Қорғаныс чипі бар зарядтағыш аккумуляторды артық зарядтаудан сақтайды.
Жинақ па, бөлек құрал ма
Дайын жинақ үйге жақсы бастама: негізгі құралдар бір кейсте жиналған, әрқайсысы өз орнында тұрады, жоғалмайды. Бірақ қораптағы зат санына алданбаңыз. Сан көбіне біттер мен ұсақ бөлшектердің есебінен өседі. Ең маңыздысы, ішінде өзіңізге керек нақты құралдар бар ма, соны қараңыз. Ал бір нақты жұмысқа керек құралды, мысалы жақсы бұрағышты, бөлек алған дұрыс.
Кейстің өзіне де қараңыз. Әр құралдың өз ұясы болса, жоғалған затты бірден байқайсыз. Қақпағы мықты жабылатынын, ілгегінің сапасын тексеріңіз: кейс бір рет құлап ашылып кетсе, ұсақ біттерді еденнен теріп жүресіз.
Жиі кездесетін қателер
- Ең үлкен жинақты алу. Зат саны көп болғанымен, жартысы ешқашан қолға алынбауы мүмкін. Алдымен өз тізіміңізге қараңыз.
- Аккумулятордың кернеуін тексермеу. Аккумулятор мен зарядтағыш тек өз линейкасына келеді. 24 вольттық аккумуляторды 40 вольттық зарядтағышқа қоя алмайсыз.
- Платформа туралы ойламау. Әр құралды әр брендтен алсаңыз, үйде бір-біріне келмейтін аккумуляторлар мен зарядтағыштар жиналып қалады.
- Бітті бұрандаға сәйкестендірмеу. PH орнына PZ қолдансаңыз не керісінше, бұранданың басы тез бүлінеді, кейін оны бұрап шығару әуре.
- Техниканы кәдімгі бұрауышпен ашу. Телефон мен ноутбуктің ұсақ бұрандаларына арнайы біттер керек, әйтпесе басы жалап кетеді.
- Сыйымдылықты ойламай таңдау. Шағын жұмысқа үлкен аккумулятор артық салмақ қосады, ал ұзақ жұмысқа шағын аккумулятор жиі зарядтауды керек етеді.
- Аккумуляторды күтпеу. Аккумуляторды күн астында не қатты суықта қалдырмаған жөн, ал зарядтағышты таңдағанда қорғанысы бар-жоғын қараңыз.
Бізде қазір не бар
Қол құралынан бізде Cablexpert-тің екі жинағы бар, екеуі екі түрлі жұмысқа арналған. TK-Hobby жинағында 12 құрал бар, барлығы 32 зат. Ол электр монтажына, слесарлық жұмысқа және түрлі жөндеуге арналған. TK-SD-07 деген шағын бұрауышқа арналған біттер жинағы, кейсте келеді, ішінде 108 зат бар. Оның мақсаты смартфонды, планшетті және басқа электрониканы құрастырып, бөлшектеу.
Greenworks-тің 24 вольттық G-24 линейкасына аккумулятор мен зарядтағыш бар. G24USB2 деген 24 вольттық, 2 Ah литий-ионды аккумулятор, USB ұясы бар, Greenworks G-24 линейкасының құрылғыларында қолданылады. G24UC2 зарядтағышы осы линейканың 2 Ah және 4 Ah аккумуляторларын зарядтайды, ішінде аккумуляторды артық зарядтаудан және қызып кетуден қорғайтын чип бар.
40 вольттық аккумуляторларға арналған екі жылдам зарядтағыш бар. G40UC5 бір аккумуляторға арналған, 40 вольттық G-MAX линейкасының 2 Ah және 4 Ah аккумуляторларын жылдам зарядтайды, ішінде артық зарядтаудан қорғайтын чип бар. Екі ұялы жылдам зарядтағыш 40 вольттық 2 Ah және 4 Ah екі аккумуляторды бір мезгілде зарядтайды, онда да артық зарядтаудан қорғайтын чип орнатылған.
Көбірек нұсқа — Ручной и электроинструмент бөлімінде.
Сұрақ-жауап
Үйге алғаш құрал алғанда неден бастаған жөн?
Ең керектілерінен: бұрауыштар, кілттер, тістеуік, бүйір кескіш, өлшегіш таспа. Мұның бәрі бір жинақта болса, тіпті жақсы. Электр құралынан көбіне аккумуляторлы бұрағыштан бастайды, өйткені үйдегі жұмыстың көбі соған келеді.
Аккумулятор мен зарядтағышты басқа линейкадан алуға бола ма?
Жоқ. Аккумулятор мен зарядтағыш бір кернеуге, бір линейкаға арналуы керек. Мысалы, 24 вольттық G-24 аккумуляторына 24 вольттық зарядтағыш керек, 40 вольттық G-MAX аккумуляторына 40 вольттық зарядтағыш керек. Алмас бұрын сипаттамада қай линейка жазылғанын тексеріңіз.
2 Ah аккумулятор алған дұрыс па, әлде 4 Ah па?
Жұмысыңызға қараңыз. Қысқа әрі жеңіл жұмысқа 2 Ah жетеді, ол жеңілірек әрі ықшамырақ. Ұзақ жұмыс болса, 4 Ah ыңғайлырақ, жиі тоқтап зарядтаудың қажеті азаяды. Кейбіреулер екеуін де ұстайды: біреуі жұмыста, екіншісі зарядта тұрады.
Жылдам зарядтағыш аккумуляторды бүлдірмей ме?
Өндіруші өз аккумуляторына арнап шығарған жылдам зарядтағыш сол аккумуляторлармен жұмыс істеуге есептелген. Оның үстіне мұндай зарядтағыштарда көбіне артық зарядтаудан қорғайтын чип болады. Бастысы, зарядтағыш пен аккумулятордың кернеуі мен линейкасы бір-біріне сәйкес келсін.
Телефон жөндеуге қарапайым бұрауыштар жинағы жарай ма?
Әдетте жарамайды. Смартфон мен планшеттің бұрандалары өте ұсақ, кейде пішіні де ерекше. Оларға шағын тұтқа мен арнайы ұсақ біттер керек. Үлкен бұрауышпен бұранданың басын бүлдіріп алу оңай.
Жинақтағы зат санына қарау керек пе?
Сан көп нәрсе айтпайды. Біттер жинағында жүздеген зат болуы қалыпты жағдай, ал қол құралы жинағында ең маңыздысы құралдардың өзі. Сондықтан қораптағы жалпы санға емес, ішінде нақты қанша құрал барына және олар сіздің жұмысыңызға керек пе екеніне қараңыз.
