Шырын сыққышты қалай таңдау керек: түрлері, параметрлері және жиі кететін қателіктер

Үйде шырын сығу көп адамға ұзақ әрі былық жұмыс сияқты көрінеді: бөлшектерін жуу керек, қалдығын тастау керек, үстел жабысқақ болып қалады. Шындығында дұрыс таңдалған шырын сыққыш бұл жұмысты бірнеше минутқа айналдырады. Бірақ дүкенге келгенде көз жүгіріп кетеді: біреуі қуатты, біреуі баяу айналады, енді біреуі тек апельсин мен лимонға арналған. Бұл гайд таңертең бір стакан апельсин шырынын ішкісі келетіндерге де, апта сайын сәбіз бен алманы шелектеп сығатындарға да арналған. Төменде қандай түрлері барын, қай параметрге шынымен қарау керегін және адамдар жиі қай жерде қателесетінін айтып береміз.

Бірден айтайық: «ең жақсы» шырын сыққыш деген болмайды. Әр түрі өз жұмысына ыңғайлы. Сондықтан алдымен өзіңізге бір сұрақ қойыңыз: нені, қаншалықты жиі және неше адамға сығамын? Осыған жауап болса, қалғаны оңай шешіледі.

Таңдағанда неге қарау керек

Түрі: центрифугалық, шнекті әлде цитрус пресі

Шырын сыққыштың үш негізгі түрі бар, таңдау осыдан басталады.

Центрифугалық шырын сыққыштың ішінде жылдам айналатын диск бар. Ол жемісті ұнтақтап жібереді, ал шырын тор арқылы бөлініп шығады. Мұндай аппарат тез істейді: алма, сәбіз, алмұрт сияқты қатты жемістер мен көкөністерді бірнеше секундта шырынға айналдырады. Кемшілігі де бар: шуы көбірек, шырынның бетінде көбік көп болады.

Шнекті шырын сыққыш басқаша жұмыс істейді. Ішінде бұранда сияқты шнек баяу айналып, жемісті езіп, сығып шығарады. Мұны «суық сығу» деп те атайды. Шнекті аппарат жұмсақ жемістермен, жидекпен, көк шөппен жақсы шығады, шуы аз, шырыны қоюырақ. Есесіне баяу істейді, ал жемісті кейде ұсағырақ турауға тура келеді.

Цитрус пресі — ең қарапайым түрі. Ортасынан кесілген апельсинді не лимонды конусқа басасыз, конус айналып, шырынын сығып алады. Басқа жеміске жарамайды, бірақ цитрусты жиі ішсеңіз, ең ыңғайлы әрі ықшам нұсқа осы.

Қуат пен айналу жылдамдығы

Қуатқа келгенде көп адам «неғұрлым көп болса, соғұрлым жақсы» деп ойлайды. Бұл тек центрифугалық аппаратқа қатысты шындыққа жақын: оның дискісі қатты көкөністі тез ұсақтау үшін қуат керек. Шнекті модельдерде жағдай басқа. Шнек баяу айналып, жемісті біртіндеп езеді, сондықтан оған үлкен қуат керек емес. Шнекті аппараттың қуаты центрифугалықтан бірнеше есе аз болса, бұл кемшілік емес, жай ғана басқа жұмыс принципі.

Айналу жылдамдығын да осылай түсіну керек. Центрифугалық модельде диск минутына мыңдаған айналым жасайды, ал шнекті модельде шнек минутына бірнеше ондаған айналыммен ғана жүреді. Шнекті аппаратта айналым неғұрлым баяу болса, шырын соғұрлым ақырын сығылады. Ал центрифугалықта жылдамдық режимдерінің болғаны маңызды: жұмсақ жемісті баяу режимде, қатты көкөністі жылдам режимде сыққан дұрыс.

Жүктеу саңылауының ені

Бұл параметрді көп адам елемейді, бірақ күнделікті қолданыста ең көп сезілетіні осы. Саңылау тар болса, әр алманы алдын ала төрт-бес бөлікке турауға тура келеді, бұл деген қосымша уақыт, жуылатын пышақ пен тақтай. Кең саңылауға орташа алма не сәбіз тұтастай сыйып кетеді. Таңертең асығып жүретін адам үшін айырмашылық үлкен.

Тағы бір жайт: саңылау қанша кең болса да, жемісті саусақпен итермеңіз, жинақтағы итергішпен басқан дұрыс.

Шырын мен қалдыққа арналған ыдыстар

Шырын ыдысының көлемі бір отырғанда қанша шырын алатыныңызды көрсетеді. Бір-екі адамға кішкентай ыдыс та жетеді, ал бүкіл үйге сықсаңыз, үлкенірек ыдыс ыңғайлы: жұмыстың ортасында тоқтап, стаканға құйып алудың қажеті болмайды.

Қалдық контейнері туралы да ойланыңыз. Центрифугалық аппаратта қалдық көп шығады, контейнер кішкентай болса, оны жиі босатуға тура келеді. Кей модельдерде контейнер корпустың ішіне орнатылған, бұл үстелде орын үнемдейді. Енді бірінде ол сыртта тұрады, есесіне көлемі үлкенірек болуы мүмкін.

Реверс, режимдер және қорғаныс

Реверс — шнектің кері айналуы. Талшықты көкөніс не көк шөп шнекке оралып, тығылып қалса, реверсті қосып, оны босатасыз. Шнекті аппаратта бұл өте керекті функция: онсыз әр тығылған сайын аппаратты бөлшектеуге тура келеді. Цитрус престерінде де реверс кездеседі: конус екі жаққа кезек айналып, жемістің шырынын толығырақ сығады.

Тамшы тоқтатқыш — шүмектегі кішкентай қақпақ. Стаканды алған кезде шырын үстелге тамбайды. Ұсақ нәрсе сияқты, бірақ үстелі таза тұрғанды жақсы көретіндер бағалайды.

Шамадан тыс жүктемеден қорғаныс моторға қатты жүктеме түскенде аппаратты өшіріп тастайды. Қатты көкөністі жиі сығатын болсаңыз, бұл функцияның болғаны дұрыс.

Шу деңгейі

Центрифугалық аппарат жұмыс істегенде шуы блендерге ұқсайды. Таңертең ерте, үйдегілер әлі ұйықтап жатқанда, бұл ыңғайсыз болуы мүмкін. Шнекті модельдер әлдеқайда тыныш. Өндіруші шу деңгейін децибелмен көрсетсе, соған қараңыз; көрсетпесе, түріне қарап шамалай беріңіз.

Жуу мен күтім

Шырын сыққыштың көп үйде шкафта шаң басып тұруының басты себебі — жуудың қиындығы. Сондықтан таңдағанда аппарат неше бөлшекке бөлінетініне, тор мен шнекті жуу қаншалықты оңай екеніне қараңыз. Ең көп уақыт алатыны — тор: оның ұсақ тесіктеріне жеміс талшығы тұрып қалады. Аппаратты қолданған бойда, қалдық кеуіп қатпай тұрып жуып жіберсеңіз, әлдеқайда оңай.

Корпустың материалы да рөл атқарады. Тот баспайтын болат корпус ұзақ уақыт сыртқы түрін сақтайды, ал пластик корпус жеңілірек болады.

Өлшемі мен үстелдегі орны

Шырын сыққышты күнде қолдансаңыз, ол үстелде тұруы керек: әр жолы шкафтан алып шығу ең ерінбейтін адамның өзін жалықтырады. Сондықтан ас үйде қанша бос орын барын алдын ала өлшеп алыңыз. Тік тұратын шнекті модельдер, әсіресе жіңішке корпустылары, аз орын алады. Цитрус пресі одан да ықшам.

Жиі кездесетін қателіктер

• Тек қуатқа қарап таңдау. Қуаты жоғары аппарат міндетті түрде жақсы сыға бермейді. Шнекті модельдің қуаты аз болуы — қалыпты жағдай.
• Тек цитрус үшін үлкен центрифугалық аппарат алу. Апельсинді центрифугаға салу үшін алдымен қабығын аршу керек, әйтпесе шырын ащы болады. Тек цитрус ішетін болсаңыз, кішкентай пресс әлдеқайда ыңғайлы.
• Жидек пен көк шөпті центрифугаға салу. Жұмсақ жидек пен жапырақтан центрифугалық аппарат шырынның аз бөлігін ғана алады, қалғаны қалдыққа кетеді. Мұндай өнімге шнек ыңғайлырақ.
• Жүктеу саңылауын тексермеу. Тар саңылау әр жолы турауды талап етеді. Бір-екі аптадан кейін бұл жалықтырады.
• Жууды кейінге қалдыру. Кепкен талшық тордан қиын кетеді. Сықтыңыз ба — бірден шайып тастаңыз.
• Сүйегін алмай салу. Шие, өрік, шабдалы сияқты сүйекті жемістерді сүйегімен салмаңыз: шнек пен торды бүлдіріп алуыңыз мүмкін.
• Аппаратты тоқтаусыз ұзақ істету. Көп шырын сыққыштың үздіксіз жұмыс уақыты шектеулі. Нұсқаулықта жазылған уақытты сақтап, моторға демалыс беріңіз.

Қазір бізде не бар

Цитрус пен қатты көкөніске арналған аппараттардан үш модель бар. Cecotec ZitrusEasy Inox — қуаты 40 Вт электр цитрус пресі. Торы тот баспайтын болаттан, барабанының көлемі 1 литр, жинағында әр көлемдегі цитрусқа арналған екі ауыспалы конус бар. Конусты басқанда өзі қосылады, ал мотордың реверсі өндірушінің айтуынша бір жемістен 50%-ға дейін көбірек шырын алуға көмектеседі. Центрифугалық Cecotec Strong Titanium 19000 қуаты 1000 Вт, дискісі минутына 19 000 айналым жасайды, ал дискінің титан жабыны оның өткірлігін ұзақ сақтайды. Жүктеу каналы 65 мм, тұтас жеміс сыяды, жылдамдық режимі екеу, қалдық контейнері корпусқа орнатылған.

Panasonic MJ-CB600STQ да центрифугалық, қуаты 1000 Вт. Екі жылдамдығы, шамадан тыс жүктемеден қорғанысы және тамшы тоқтатқышы бар. Шырын ыдысы 1,5 литр, қалдық контейнері 2 литр, корпусы тот баспайтын болаттан, жүктеу саңылауы 75 мм — жемісті турамай-ақ салуға болады. Бір отырғанда көп сығатындарға ыңғайлы нұсқа.

Шнекті модельдерден де үшеуі бар. Cecotec Juice&Live 1500 Slim қуаты 200 Вт, шнегі минутына 60 айналым жасайды. Жылдамдығы біреу, тығылып қалғанда реверс көмектеседі, басқаруы — бұрайтын қарапайым ауыстырғыш. Жүктеу саңылауы 82 мм, бұл тізімдегі ең кеңі. Scarlett SC-JE50S46 қуаты 150 Вт, шнегі де минутына 60 айналым жасайды, реверсі бар, шырыны қабаттарға бөлінбейді. Шу деңгейі 60 дБ-ден төмен, сондықтан таңертең ерте сығуға да ыңғайлы. Panasonic MJ-L500STQ суық сығу принципімен жұмыс істейді, шнегі минутына 45 айналымнан аспайды — бұл тізімдегі ең баяу шнек. Жаңа піскен көкөніс пен жемістен шырын сығуға арналған.

Көбірек нұсқа — Соковыжималки бөлімінде.

Сұрақ-жауап

Шнекті мен центрифугалықтың қайсысы жақсы?

Бәрі не сығатыныңызға байланысты. Көбіне алма мен сәбіз сығып, уақыт үнемдегіңіз келсе, центрифугалық ыңғайлы. Жидек, жұмсақ жеміс, көк шөп сығатын болсаңыз немесе тыныш аппарат керек болса, шнектіге қараңыз.

Шнекті шырын сыққышпен апельсин сығуға бола ма?

Болады, бірақ қабығын аршып, бөліктерге бөлу керек. Цитрусты күнде ішсеңіз, бөлек цитрус пресі әлдеқайда тез, жууы да оңай.

Реверс не үшін керек?

Шнекті аппаратта талшықты өнім шнекке оралып қалса, реверс шнекті кері айналдырып, тығынды босатады. Цитрус пресінде конус екі бағытта кезек айналып, жемісті толығырақ сығады.

Шырын неге көбіктенеді?

Центрифугалық аппаратта диск жылдам айналып, шырынға ауа араластырады, сондықтан көбік пайда болады. Бұл ақау емес. Көбік ұнамаса, шырынды бір минуттай тұндырып қойыңыз немесе шнекті модельге қараңыз.

Шырын сыққышты қалай тез жууға болады?

Сығып болған бойда бөлшектерін ағын судың астында шайыңыз. Торды жұмсақ қылшақпен тазалаған ыңғайлы. Қай бөлшекті ыдыс жуғыш машинаға салуға болатынын нұсқаулықтан қараңыз, бұл модельге байланысты.

Жүктеу саңылауы қаншалықты кең болуы керек?

Жемісті турамай салғыңыз келсе, неғұрлым кең болса, соғұрлым жақсы. Біздегі кей модельдерде бұл көрсеткіш 65, 75 және 82 мм. Саңылау тар болса, жемісті ұсақтап турап салуға тура келеді.